ETF beleggen: zo kies en koop je een ETF

Beleggen in ETF’s doe je door via een bank of broker een beursgenoteerd fonds te kopen. Met één aankoop beleg je in een mandje met bijvoorbeeld aandelen of obligaties. Veel ETF’s volgen een index, maar de spreiding, kosten en risico’s verschillen per fonds.

ETF beleggen kan passen als je voor langere tijd vermogen wilt opbouwen en zelf geen losse aandelen wilt kiezen. Je inleg is niet beschermd: ook een breed gespreide ETF kan in waarde dalen.

Hoe begin je met ETF beleggen?

Je hebt een beleggingsrekening nodig en bepaalt zelf welke ETF je koopt. Deze stappen helpen je op weg:

1. Bepaal hoeveel je kunt missen. Geld dat je binnenkort nodig hebt, kun je beter niet afhankelijk maken van beurskoersen. Houd ook een financiële buffer achter de hand.
2. Kies een bank of broker. Vergelijk het aanbod, de kosten per order en eventuele kosten voor de rekening. Niet iedere aanbieder heeft dezelfde ETF’s of beurzen.
3. Selecteer een ETF. Kijk waarin het fonds belegt, hoe breed het spreidt en wat de lopende kosten zijn. Lees ook het essentiële-informatiedocument, het KID.
4. Zoek het juiste fonds op. Een ETF kan op meerdere beurzen en in verschillende valuta worden verhandeld. Met de ISIN, de unieke code van het fonds, vind je de juiste variant.
5. Plaats een kooporder. Je kiest hoeveel stukken je wilt kopen en welk type order je gebruikt. Na uitvoering staan de stukken op je beleggingsrekening.

Met een limietorder geef je de hoogste prijs op die je wilt betalen. De aankoop gaat alleen door als er een verkoper is voor die prijs of minder. Daardoor kan het ook gebeuren dat je order niet wordt uitgevoerd.

Welke ETF past bij je doel?

De keuze begint bij de beleggingen in het fonds. Een aandelen-ETF kan geschikt zijn voor wie langere tijd wil beleggen en koersschommelingen accepteert. Een obligatie-ETF belegt in leningen, maar kan ook in waarde dalen, bijvoorbeeld als de rente verandert.

Kijk daarna naar de spreiding. Een wereldwijd aandelenfonds kan bedrijven uit veel landen en sectoren bevatten. Een ETF die één land, sector of thema volgt, is afhankelijker van de ontwikkelingen in dat beperkte gebied. Ook een wereldwijd fonds is niet altijd gelijk verdeeld: grote bedrijven en markten kunnen zwaar meetellen.

Let bij het vergelijken op deze kenmerken:

• De index: welke landen, bedrijven of obligaties zitten erin? Twee fondsen met een vergelijkbare naam kunnen toch een andere index volgen.
• De verdeling: bekijk hoeveel gewicht de grootste bedrijven, sectoren of landen krijgen.
• Het dividendbeleid: een distribuerende ETF keert inkomsten uit. Een accumulerende ETF belegt die inkomsten opnieuw binnen het fonds.
• De manier van volgen: een fysieke ETF koopt beleggingen uit de index, soms via een selectie. Een synthetische ETF gebruikt contracten om het indexrendement te volgen en brengt daarbij ook risico van een tegenpartij mee.
• De fondsdocumenten: het KID beschrijft onder meer het doel, de risico’s en de kosten van het product.

Voor een particuliere belegger zijn Europese UCITS-ETF’s vaak beschikbaar. Amerikaanse ETF’s hebben meestal geen KID en zijn daardoor vaak niet rechtstreeks te koop voor particuliere beleggers in Nederland.

Wat kost beleggen in ETF’s?

Je betaalt meestal zowel fondskosten als kosten aan je bank of broker. Kleine verschillen kunnen op lange termijn meetellen, vooral als je regelmatig koopt.

• Lopende fondskosten: deze worden uit het fondsvermogen betaald en drukken het rendement. Je ziet ze niet als losse rekening.
• Transactiekosten: sommige aanbieders rekenen een bedrag of percentage per aankoop en verkoop. Er kunnen ook beurskosten bijkomen.
• Verschil tussen bied- en laatprijs: de prijs waarvoor je direct kunt kopen is vaak hoger dan de prijs waarvoor je direct kunt verkopen. Dit verschil heet de spread.
• Overige kosten: denk aan kosten voor de beleggingsrekening of voor het wisselen van valuta.

Bij een kleine maandelijkse aankoop kan een vast bedrag per order relatief zwaar wegen. Dan kan minder vaak kopen een manier zijn om transactiekosten te beperken. Daar staat tegenover dat je geld langer onbelegd blijft.

De opbrengst van een ETF kan afwijken van die van de index. Dat verschil heet de tracking difference. Fondskosten spelen daarin mee, net als bijvoorbeeld belastingen en de manier waarop het fonds de index volgt. Tel de tracking difference daarom niet simpelweg bij de fondskosten op.

De risico’s van ETF beleggen

Spreiding vermindert de afhankelijkheid van één bedrijf, maar beschermt niet tegen een daling van de hele markt. Beleg je in een aandelen-ETF, dan kan de waarde flink schommelen. Verkoop je na een daling, dan kun je een deel van je inleg verliezen.

Andere risico’s hangen af van de ETF. Een fonds dat in buitenlandse beleggingen zit, kan worden beïnvloed door wisselkoersen. De valuta waarin je de ETF op de beurs koopt, bepaalt niet op zichzelf hoeveel valutarisico je loopt. Dat hangt vooral af van de onderliggende beleggingen en eventuele valuta-afdekking.

Ook de verhandelbaarheid verschilt. Bij een minder veel verhandelde ETF kan de spread groter zijn. ETF’s met een hefboom of omgekeerde werking zijn extra ingewikkeld en kunnen snel verlies opleveren. Ze zijn geen vanzelfsprekende keuze voor een beginner die rustig vermogen wil opbouwen.

Maandelijks ETF’s kopen of een bedrag ineens?

Bij maandelijks beleggen koop je op vaste momenten voor een bedrag dat je kunt missen. Je koopt dan soms tegen een hogere en soms tegen een lagere koers. Dat maakt de aankoop minder afhankelijk van één instapmoment, maar voorkomt geen verlies.

Heb je al een groter bedrag beschikbaar, dan kun je het ook in één keer beleggen. Je geld doet dan direct mee met de markt, maar een daling vlak na aankoop raakt het hele ingelegde bedrag. Spreid je de aankoop over meerdere momenten, dan blijft een deel tijdelijk buiten de markt en kun je ook koersstijgingen missen.

Welke aanpak bij je past, hangt af van je financiële ruimte, je kosten per order en hoe je omgaat met koersschommelingen. Een vast plan kan helpen om niet bij iedere koersbeweging van richting te veranderen.

Belasting op ETF’s

ETF’s die je privé bezit, vallen in Nederland meestal in box 3. De belasting hangt af van je persoonlijke situatie en de regels die voor het betreffende belastingjaar gelden. Ook kan binnen een fonds belasting worden ingehouden op ontvangen dividend, wat invloed heeft op het rendement.

Een uitkerende ETF stort inkomsten op je rekening. Bij een herbeleggende ETF blijven die inkomsten in het fonds. Welke variant je kiest, verandert niet dat je belegging waarde heeft voor je belastingaangifte.

Veelgestelde vragen over ETF beleggen

Wat is de beste ETF van dit moment?
Er is geen ETF die voor iedereen de beste is. Een geschikt fonds past bij je doel, gewenste spreiding, looptijd en bereidheid om risico te nemen. Een fonds kiezen op basis van alleen het recente rendement zegt weinig over de toekomstige opbrengst.

Welke ETF kan een beginner kiezen?
Een breed gespreide ETF die een bekende index volgt, is een optie om te onderzoeken. Vergelijk wat erin zit, de kosten en het dividendbeleid. Een breed aandelenfonds blijft wel gevoelig voor dalingen op de aandelenmarkt.

Kun je met een klein bedrag beginnen?
Dat kan vaak, maar de minimale aankoop hangt af van de prijs per stuk en de mogelijkheden van je aanbieder. Bij sommige aanbieders kun je een deel van een ETF kopen. Let vooral bij kleine orders op de verhouding tussen het aankoopbedrag en de transactiekosten.

Waarom zou je niet in ETF’s beleggen?
Als je het geld snel nodig hebt of een daling niet kunt opvangen, is een ETF mogelijk niet passend. Ook wie zelf afzonderlijke bedrijven wil selecteren, vindt de vaste samenstelling van een indexfonds misschien een nadeel.

Begin met een bedrag en een aankoopritme die bij je situatie passen. Bewaar vervolgens je keuze voor de index, kosten en spreiding als uitgangspunt wanneer je later opnieuw ETF’s koopt.