Beleggen voor beginners: zo maak je een goede start

Beleggen voor beginners begint met een duidelijk doel, geld dat je langere tijd kunt missen en een keuze voor beleggingen die bij je passen. Begin met een financiële buffer, spreid je beleggingen en let op de kosten. Je kunt met een klein bedrag starten, maar ook dan geldt: je inleg kan minder waard worden.

Je hoeft niet elke dag koersen te volgen om te beleggen. Wel is het verstandig om te begrijpen wat je koopt, welk risico je loopt en hoe je een aankoop doet.

Beleggen voor beginners in 7 stappen

Met dit stappenplan maak je eerst de keuzes die nodig zijn, voordat je een beleggingsrekening opent of iets koopt.

1. Bepaal je doel. Bedenk waarvoor je geld wilt opbouwen en wanneer je het ongeveer nodig hebt.
2. Maak ruimte voor een buffer. Zet geld voor onverwachte uitgaven apart op een spaarrekening.
3. Bepaal je inleg. Kies een bedrag dat je kunt missen, ook als je beleggingen tijdelijk minder waard worden.
4. Kies hoeveel risico bij je past. Denk na over hoeveel verlies je financieel en emotioneel kunt verdragen.
5. Kies je beleggingen. Bekijk hoe een product werkt en hoe goed je daarmee je geld spreidt.
6. Vergelijk aanbieders. Let op het aanbod, de kosten en de manier waarop je kunt beleggen.
7. Open een rekening en plaats een aankooporder. Begin pas als je begrijpt wat je koopt en tegen welke kosten.

Schrijf je keuzes kort op. Zo heb je een eenvoudig plan waarop je kunt terugvallen als de beurs stijgt of daalt.

Hoeveel geld kun je als beginner beleggen?

Bij sommige aanbieders kun je al met een paar euro beginnen. Je hoeft dus niet eerst een groot bedrag te hebben. Hoeveel je minimaal kunt inleggen, hangt af van de aanbieder en het product dat je kiest.

Een bruikbaar startbedrag bepaal je aan de hand van je inkomsten en uitgaven. Houd eerst geld apart voor rekeningen, verwachte uitgaven en onverwachte kosten, zoals een kapotte wasmachine. Geld dat je binnenkort nodig hebt, past meestal beter op een spaarrekening dan op een beleggingsrekening.

Heb je dure schulden? Dan kan aflossen verstandiger zijn dan beleggen. De rente die je op een schuld bespaart, is namelijk zeker, terwijl beleggingsrendement dat niet is.

Je kunt een bedrag in één keer beleggen of regelmatig een deel van je inkomen inleggen. Regelmatig inleggen zorgt ervoor dat je op verschillende momenten koopt. Soms is de koers dan hoger, soms lager. Het voorkomt niet dat je verlies maakt. Heb je het hele bedrag al beschikbaar, dan kan gespreid instappen ook minder opleveren als de koersen in de tussentijd stijgen.

Waarin kun je als beginner beleggen?

Als je begint met beleggen, kom je vooral aandelen, obligaties en fondsen tegen. Ze werken niet allemaal hetzelfde:

• Aandelen: je koopt een klein deel van een bedrijf. De waarde kan stijgen of dalen. Sommige bedrijven keren dividend uit, maar dat is niet zeker.
• Obligaties: je leent geld aan een bedrijf of overheid. Je ontvangt meestal rente, maar de koers kan schommelen en de uitgevende partij kan mogelijk niet terugbetalen.
• Beleggingsfondsen: geld van meerdere beleggers wordt volgens een bepaald beleid belegd. Een fonds kan bijvoorbeeld aandelen of obligaties van veel verschillende bedrijven bevatten.

Een fonds kan helpen om je geld te spreiden, maar niet ieder fonds is breed gespreid. Een fonds dat zich op één sector of land richt, blijft afhankelijk van wat daar gebeurt. Bekijk daarom welke beleggingen erin zitten en of die passen bij je doel.

Met spreiding verklein je de afhankelijkheid van één bedrijf of markt. Het is geen garantie tegen verlies: ook een gespreide belegging kan in waarde dalen.

Zelf beleggen of je geld laten beheren?

Bij zelf beleggen kies je zelf je beleggingen en geef je aankoop- en verkooporders door. Je bepaalt dus wat er in je portefeuille komt. Dat vraagt tijd om producten te vergelijken en je keuzes te begrijpen, maar je hoeft niet voortdurend te handelen.

Bij beheerd beleggen laat je het samenstellen en beheren van de portefeuille over aan een aanbieder. Die vraagt doorgaans naar je doel, ervaring en hoeveel risico je wilt nemen. Je hebt minder werk, maar ook minder directe invloed op de afzonderlijke beleggingen. Voor het beheer betaal je meestal kosten.

Geen van beide vormen beschermt je tegen koersdalingen. Een beheerder kan wel keuzes voor je maken, maar neemt het beleggingsrisico niet van je over.

Zo kies je een aanbieder en doe je een aankoop

Een bank, broker of beheerder kan een beleggingsrekening aanbieden. Een broker voert je opdrachten uit en geeft je toegang tot beleggingen. Vergelijk niet alleen hoe makkelijk een app werkt, maar vooral de volgende punten:

• Aanbod: kun je de beleggingen kopen die passen bij je plan?
• Kosten: betaal je per aankoop, voor de rekening, voor beheer of voor het fonds zelf?
• Manier van inleggen: kun je het bedrag en de frequentie kiezen die je voor ogen hebt?
• Vergunning: heeft de aanbieder toestemming om zijn diensten aan te bieden? Het register van de Autoriteit Financiële Markten (AFM) helpt je dit na te gaan.

Voor het openen van een rekening geef je persoonlijke gegevens door en toon je je identiteit aan. Daarna maak je geld over. Zoek de belegging op die je wilt kopen en let erop dat je het juiste product selecteert. De naam, aanbieder en unieke code helpen je daarbij.

Vervolgens geef je een aankooporder op. Bij een limietorder stel je de hoogste prijs in die je wilt betalen. Je aankoop gaat alleen door als die prijs haalbaar is. Bij een marktorder geef je opdracht om tegen de beschikbare marktprijs te kopen. De uiteindelijke prijs staat dan vooraf niet vast.

Rendement, kosten en risico begrijpen

Je rendement is het resultaat van je beleggingen. Dat kan bestaan uit koerswinst en eventuele uitkeringen, zoals dividend of rente. Daalt de waarde, dan kan je rendement negatief zijn. Zolang je de belegging nog bezit, kan de waarde verder veranderen.

Laat je opbrengsten opnieuw beleggen, dan kunnen die later zelf ook rendement opleveren. Dit heet rendement op rendement. Stel dat je € 100 belegt en daar in een jaar 4% rendement op behaalt. Dan is de waarde € 104, vóór kosten en eventuele belasting. In een volgend jaar kan ook over die extra € 4 rendement ontstaan. In werkelijkheid verschilt het rendement per jaar en kun je ook verlies maken.

Kosten drukken je resultaat. Denk aan transactiekosten, kosten voor de rekening en kosten die een fonds zelf rekent. Vooral bij een kleine maandelijkse inleg kan een vast bedrag per aankoop relatief zwaar wegen. Minder vaak aankopen kan die kosten beperken, al staat je geld dan tussendoor langer ongeïnvesteerd.

Ook belasting en inflatie kunnen invloed hebben op wat je uiteindelijk overhoudt. Door inflatie kun je met hetzelfde bedrag later mogelijk minder kopen.

Veelgestelde vragen over beginnen met beleggen

Moet je veel kennis hebben om te beginnen?
Je hoeft geen expert te zijn, maar je moet wel begrijpen waarin je belegt, welke kosten je betaalt en hoeveel je kunt verliezen. Een gratis uitleg of cursus kan helpen om de basis te leren voordat je geld inlegt.

Hoeveel moet je per maand beleggen?
Er is geen bedrag dat voor iedereen past. Begin met wat overblijft nadat je vaste uitgaven en buffer zijn geregeld. Een klein bedrag kan een manier zijn om ervaring op te doen, zolang de kosten niet te zwaar wegen.

Wat doe je als de beurs daalt?
Een daling is een goed moment om je plan erbij te pakken, niet om automatisch te verkopen of bij te kopen. Je situatie kan veranderd zijn, maar een koersdaling op zichzelf maakt een eerdere keuze niet direct verkeerd. Herstel is niet gegarandeerd.

Is beleggen veiliger als je het lang doet?
Een lange periode geeft je meer tijd om schommelingen op te vangen. Toch kun je ook na een lange periode verlies hebben. Naarmate het moment nadert waarop je het geld nodig hebt, is het verstandig om opnieuw te bekijken hoeveel risico bij je doel past.

Een eerste belegging hoeft niet ingewikkeld te zijn. Zorg dat je buffer klaarstaat, kies een bedrag dat je kunt missen en neem pas een aankoopbeslissing als je het product en de kosten begrijpt.