ETF-fonds: wat zit er achter een beursgenoteerd fonds?
Een ETF-fonds is een beleggingsfonds waarvan je deelnemingen op de beurs kunt kopen en verkopen. Zo’n fonds bevat bijvoorbeeld aandelen of obligaties en volgt vaak een index. Met één deelneming beleg je indirect in de bezittingen van het fonds.
ETF staat voor Exchange Traded Fund, oftewel een fonds dat op de beurs wordt verhandeld. De toevoeging ‘fonds’ zegt dus eigenlijk nog een keer hetzelfde. Toch wordt de term ETF-fonds vaak gebruikt.
Waaruit bestaat een ETF-fonds?
Een ETF brengt geld van beleggers samen en gebruikt dat volgens een vast beleggingsdoel. Een fonds dat een aandelenindex volgt, probeert bijvoorbeeld de ontwikkeling van die index zo goed mogelijk te benaderen. Daarvoor kan het de aandelen uit de index aankopen.
De inhoud verschilt per fonds. Het ene ETF-fonds belegt in bedrijven uit meerdere landen, het andere richt zich op één land of bedrijfstak. Ook binnen een fonds zijn de beleggingen niet altijd gelijk verdeeld: een groot bedrijf kan een veel groter gewicht hebben dan een klein bedrijf.
Daardoor zegt het aantal beleggingen niet alles over de spreiding. Een fonds met veel aandelen kan alsnog sterk afhankelijk zijn van een beperkt aantal grote bedrijven of één sector.
Wat bezit je als deelnemer in het fonds?
Als je een ETF koopt, bezit je een deelneming in het fonds. Je hebt daarmee indirect belang bij de beleggingen die het fonds aanhoudt. Je krijgt niet zelf de afzonderlijke aandelen uit het fonds op je rekening.
Veranderen de prijzen van de beleggingen, dan verandert ook de waarde van het fonds. Stijgen de bezittingen in waarde, dan profiteer je daarvan via je deelneming. Dalen ze, dan kan ook de waarde van je ETF dalen. Je inleg is niet gegarandeerd.
De aanbieder beheert het fonds volgens de regels in de fondsdocumenten. De bezittingen worden doorgaans bewaard door een aparte bewaarinstelling. Die scheiding betekent niet dat je beschermd bent tegen koersverlies.
Hoe volgt een ETF-fonds een index?
Veel ETF’s proberen een index te volgen. Dat kan op verschillende manieren. Bij fysieke replicatie koopt het fonds de beleggingen uit de index, of een selectie daarvan. Bij synthetische replicatie gebruikt het fonds een overeenkomst met een financiële tegenpartij om het indexrendement te volgen.
Bij fysieke replicatie bezit het fonds dus beleggingen die bij de index passen. Bij synthetische replicatie hangt de uitvoering ook af van de tegenpartij bij die overeenkomst. Beide vormen kunnen afwijken van de index die ze volgen.
Die afwijking kan bijvoorbeeld ontstaan door fondskosten, belastingen of doordat het fonds niet precies dezelfde beleggingen heeft als de index. Het rendement van het fonds is daarom niet altijd gelijk aan dat van de index.
De beurskoers en de waarde van het fonds
De koers die je op de beurs ziet, is de prijs waarvoor beleggers een deelneming willen kopen of verkopen. Daarnaast heeft het fonds een intrinsieke waarde: de waarde van de bezittingen, min de schulden, gedeeld door het aantal deelnemingen.
Die twee bedragen liggen vaak dicht bij elkaar, maar kunnen verschillen. Vraag en aanbod op de beurs spelen een rol. Ook kan het lastiger zijn om de waarde van de onderliggende beleggingen precies vast te stellen als de markt waarop die beleggingen worden verhandeld gesloten is.
Grote financiële partijen kunnen onder voorwaarden deelnemingen bij het fonds laten maken of inwisselen. Dat mechanisme helpt om de beurskoers en de intrinsieke waarde bij elkaar te houden, maar neemt prijsverschillen niet volledig weg.
Wat vertelt de naam van een ETF-fonds?
De naam geeft vaak aanwijzingen over de inhoud, maar vertelt niet het hele verhaal. Een fondsnaam kan bijvoorbeeld verwijzen naar een land, een regio of de index die het volgt. De fondsdocumenten laten zien welke beleggingen daar werkelijk onder vallen.
Ook de valuta in de naam of beursnotering verdient aandacht. Een fonds kan in euro’s worden verhandeld en toch beleggen in buitenlandse aandelen. De waarde van die beleggingen kan dan mede veranderen door wisselkoersen.
Verder kunnen twee beursnoteringen bij hetzelfde fonds horen. Ze hebben dan dezelfde onderliggende beleggingen, maar kunnen op een andere beurs of in een andere handelsvaluta beschikbaar zijn.
Veelgestelde vragen over ETF-fondsen
Volgt elk ETF-fonds een index?
Nee. Veel ETF’s volgen een index, maar er bestaan ook actief beheerde ETF’s. Bij zo’n fonds maakt de beheerder keuzes binnen het beleggingsdoel van het fonds.
Kan een ETF-fonds sluiten?
Ja. Een aanbieder kan besluiten een fonds te sluiten. Beleggers krijgen dan doorgaans de opbrengst van hun deelnemingen na afwikkeling van het fonds. Die opbrengst kan hoger of lager zijn dan hun oorspronkelijke inleg.
Zijn alle ETF’s van dezelfde aanbieder vergelijkbaar?
Nee. Een aanbieder kan fondsen aanbieden met verschillende beleggingen en doelen. De naam van de aanbieder vertelt dus niet waarin een specifiek fonds belegt.
De kern van een ETF-fonds zit in de combinatie van een fonds en een beursnotering. Wat je precies bezit en hoe het fonds werkt, hangt af van de beleggingen en de regels van dat specifieke fonds.
Bitcoin Circuit: hoe werkt automatisch handelen en wat zijn de risico’s?
Cold wallet: zo bewaar je de toegang tot je crypto offline
Verasity coin (VRA): werking, koers en risico’s