Beleggingsportefeuille herbalanceren: waarom, wanneer en hoe?

Beleggingsportefeuille herbalanceren

De beurs is constant in beweging. Waardeveranderingen van specifieke assets kunnen ervoor zorgen dat je beleggingsportefeuille uit balans raakt. Om ervoor te zorgen dat je portefeuille bij jouw gekozen risicoprofiel blijft passen, moet je daarom met enige regelmaat je beleggingsportefeuille herbalanceren.

In dit artikel vind je alles wat je moet weten over het herbalanceren van je beleggingen. Zo leg ik uit waarom het belangrijk is dit regelmatig te doen, wat de effecten hiervan zijn en wanneer je dit het beste kunt doen.

Ik ga er hierbij van uit dat je, voordat je bent begonnen met beleggen, een persoonlijk beleggingsplan hebt opgesteld en daarin een bij jouw passend risicoprofiel (asset allocatie) hebt vastgelegd. Als je dit nog niet hebt gedaan, raad ik je aan eerst de gelinkte artikelen door te nemen en alsnog een beleggingsplan op te stellen.


Wat is het herbalanceren van je beleggingen?

In je beleggingsportefeuille zitten verschillende assets: bijvoorbeeld aandelen(fondsen), obligaties, cash, vastgoed, goud en misschien zelfs een verdwaalde Bitcoin. De prestaties of behaalde rendementen van al deze losse onderdelen zijn natuurlijk niet hetzelfde. Zo zullen aandelen de meeste jaren meer in waarde stijgen dan obligaties of spaargeld.

Bij het herbalanceren van je beleggingsportefeuille verkoop je een deel van de assets die het de afgelopen periode het beste hebben gedaan, en koop je assets die zijn achtergebleven.

Meestal komt het erop neer dat je een deel van je aandelen verkoopt, en met de opbrengst hiervan veiligere investeringen zoals obligaties bijkoopt. Dit kan echter ook omgedraaid zijn wanneer de aandelenbeurs een flinke daling doormaakt: dan verkoop je obligaties en koop je de goedkoper geworden aandelen bij.

Waarom het herbalanceren zo belangrijk is

Stel dat je in je beleggingsplan hebt vastgelegd dat je beleggingsportefeuille is opgedeeld in 50% aandelen, en 50% veiligere obligaties. Deze asset allocatie heb je bewust gekozen omdat je niet al te veel risico wilt lopen om een groot deel van je vermogen kwijt te raken.

Aandelen hebben echter de neiging om harder in waarde te stijgen dan obligaties. Wanneer je niet herbalanceert zal het percentage aandelen in je portefeuille steeds verder oplopen. Uit onderzoek van Vanguard blijkt dat het percentage aandelen van deze 50/50 portefeuille tussen 1926 en 2014 zou zijn opgelopen tot maar liefst 97%. De ‘veilige’ obligaties vormen dan nog maar 3% van het totaal. De asset allocatie is dan volledig uit balans.

In het plaatje hieronder zie je de gevolgen van het wel of niet herbalanceren van je portefeuille:

Je ziet hierin dat de portefeuille die niet geherbalanceerd wordt een iets hoger gemiddeld jaarlijks rendement heeft (8.9% versus 8.1%). Dit komt omdat aandelen nu eenmaal een beter rendement bieden dan obligaties. Dat lijkt natuurlijk mooi meegenomen, maar de volatiliteit, ofwel het risico op grote waardeschommelingen van de niet-gebalanceerde portefeuille is ook veel hoger (13.2% versus 9.9%).

Aangezien je bij de start van je beleggingscarrière hebt gekozen voor een assetallocatie waarmee jij ’s nachts goed kunt slapen, wil je natuurlijk niet dat het risico langzaam oploopt. Om dit te voorkomen moet je regelmatig je beleggingsportefeuille herbalanceren.

Wanneer en hoe vaak herbalanceren?

Er is helaas geen ‘beste moment’ om te herbalanceren. Uit het onderzoek van Vanguard blijkt dat het weinig uitmaakt wanneer, en hoe vaak je herbalanceert. Alleen wanneer je nooit herbalanceert heeft het echt grote invloed op je rendement en risico.

Je ziet echter wel dat de kosten (turnover) iets hoger zijn wanneer je te vaak herbalanceert. Dit is echter niet zo’n groot probleem wanneer je belegt in goede indexfondsen zonder aan- en verkoopkosten. Wanneer je in losse aandelen handelt, kan het in verband met de kosten slimmer zijn niet maandelijks te herbalanceren.

Het staat je dus eigenlijk geheel vrij om te herbalanceren wanneer je wilt. Het is alleen wel belangrijk om een specifieke methode vast te leggen in je beleggingsplan, en je hieraan te houden. Om je wat ideeën te geven, heb ik hieronder enkele methodes om te herbalanceren opgesomd.

Herbalanceren met nieuwe inleg

Deze methode is vooral handig voor beleggers die nog in de opbouwfase van hun beleggingscarrière zitten. Je kijkt simpelweg iedere keer wanneer je een nieuw bedrag hebt om te investeren welke assets het verst zijn achtergebleven op je gewenste allocatie. In deze investeringen stop je dan het grootste gedeelte van je nieuwe inleg. Zo blijft je asset allocatie automatisch in balans.

Herbalanceren wanneer je asset allocatie te ver uit balans raakt

Met deze methode herbalanceer je alleen wanneer de asset allocatie meer dan een bepaald percentage uit balans is geraakt. Je neemt bijvoorbeeld een maximale afwijking van 5%. Wanneer door koersschommelingen je 50/50 portefeuille na een tijdje bestaat uit 55% aandelen en 45% obligaties, verkoop je de extra 5% aandelen en schaf je met de opbrengst obligaties aan.

Herbalanceren op een vaste datum

Omdat het (zie boven) weinig zin heeft om vaker dan éénmaal per jaar te herbalanceren, zou je ook een vaste datum kunnen prikken waarop je herbalanceert. Veel mensen gebruiken hiervoor hun verjaardag of een andere datum die makkelijk te onthouden is. Op deze datum kun je in één keer je complete beleggingsportefeuille herbalanceren.


Welke methode gebruik ik zelf?

Persoonlijk heb ik mijn beleggingsportefeuille verdeeld over grofweg drie categorieën:

  • 60% in een wereldwijd aandelenfonds
  • 10% in aandelen van opkomende markten
  • 30% in ‘veilige’ deposito’s

Tot nu toe heb ik enkel hoeven herbalanceren met nieuwe inleg. Iedere maand kijk ik hoeveel geld er overgebleven is, en stop ik dit bedrag in de beleggingscategorieën die achtergebleven zijn op mijn gewenste asset allocatie.

Daarnaast heb ik in mijn beleggingsplan opgenomen dat ik jaarlijks (op mijn verjaardag) handmatig herbalanceer, maar alleen wanneer er een afwijking van meer dan 5% is op mijn gewenste allocatie. Dit is tot op heden nog niet voorgekomen, maar zal wellicht in 2020 dankzij de koersdaling veroorzaakt door het Corona-virus voor het eerst gedaan moeten worden.

Mocht je nog vragen hebben over het herbalanceren van je beleggingsportefeuille? Laat dan gerust een berichtje achter in de reacties onder dit artikel.

Deel dit artikel:

Dit vind je misschien ook leuk...

2 reacties

  1. maart 16, 2020

    […] het herbalanceren van je investeringen verkoop je de assets die in waarde zijn gestegen, en koop je de assets die in waarde zijn gedaald. […]

  2. maart 16, 2020

    […] vaak naar je beleggingsportefeuille te kijken, liefst slechts één keer per jaar om eventueel te herbalanceren tussen aandelen en obligaties. Daarnaast kan het helpen om het dagelijkse beursnieuws, en alle speculatieve opinies die je […]

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *